
Examentips
✎
Sophie
·
1 min lezen
Tijdens je geschiedenisexamen krijg je vaak te maken met verschillende soorten bronnen. Denk aan teksten, afbeeldingen, kaarten, tabellen en grafieken. Maar hoe bepaal je of een bron betrouwbaar is? Met het ezelsbruggetje S.T.A.M. kun je bronnen kritisch beoordelen en beter onderbouwde antwoorden geven.
Het ezelsbruggetje S.T.A.M.
S – Standpunt: Is de bron objectief of subjectief? Bevat de bron vooral controleerbare feiten, of spelen meningen, belangen en vooroordelen een rol? Let op: ook een bron met een duidelijk standpunt kan betrouwbare informatie bevatten.
T – Tijd: Wanneer is de bron gemaakt? Een primaire bron komt uit de tijd die je onderzoekt of is afkomstig van iemand die de gebeurtenis zelf heeft meegemaakt. Een secundaire bron is achteraf gemaakt en kan bijvoorbeeld een historische gebeurtenis analyseren of beschrijven. Geen van beide is automatisch betrouwbaarder dan de andere.
A – Auteur: Wie heeft de bron gemaakt en met welk doel? Denk na over de achtergrond, belangen en mogelijke vooroordelen van de maker. Een politieke leider kan bijvoorbeeld gebeurtenissen anders beschrijven dan een ooggetuige.
M – Meer bronnen: Vergelijk de informatie met andere bronnen. Bevestigen onafhankelijke bronnen hetzelfde verhaal? Of spreken ze elkaar tegen? Meerdere bronnen kunnen je helpen om informatie te controleren, maar let ook op of ze daadwerkelijk onafhankelijk van elkaar zijn.
Pas S.T.A.M. toe tijdens je examen
Neem bij een bronanalyse even de tijd om deze vier punten langs te lopen. Vraag jezelf af wie de bron heeft gemaakt, wanneer dat gebeurde, welk standpunt de maker heeft en of andere bronnen de informatie ondersteunen.
Let op: een primaire bron is niet automatisch betrouwbaar en een subjectieve bron is niet per definitie onbruikbaar. Juist het doel en de context van een bron kunnen je veel vertellen over de historische waarde ervan.
Door bronnen kritisch te beoordelen en je antwoorden goed te onderbouwen, laat je zien dat je historische informatie kunt analyseren. Dat is een belangrijke vaardigheid tijdens je geschiedenisexamen.
Succes met leren! Onthoud S.T.A.M. en bekijk iedere bron met een kritische blik.








